Nog niet zo heel lang geleden, in de tijd dat muziek uitsluitend afkomstig was van vinyl langspeelplaten die werden gedraaid op een platenspeler, was het leven auteursrechtelijk gezien zeer overzichtelijk. Wie muziek wilde luisteren moest óf een langspeelplaat aanschaffen óf kon bij de buren thuis gaan zitten luisteren. Voor films ging men naar de bioscoop of keek men televisie. Helaas gooiden de uitvinders van het cassettebandje en de videocassette-recorder roet in het eten voor de entertainmentindustrie: het was niet langer mogelijk te voorkomen dat miljoenen mensen muziek of films kopieerden en verspreidden, zonder daarvoor geld aan de auteursrechthebbenden af te dragen.
Aan de vooravond van het jaar 2010 is niets zo eenvoudig als het grootschalig kopiëren en distribueren van muziek en films. Auteursrechtelijk beschermde muziek van internet downloaden is legaal. En de huidige generatie opslagapparatuur van bijvoorbeeld MP3-spelers staat garant voor honderden uren luisterplezier – dit tegen de aanschafprijs van misschien tien oude cassettebandjes. YouTube serveert maandelijks miljoenen filmpjes, die lang niet altijd auteursrechtvrij zijn.
Rechtsmiddelen
Alle redenen dus voor een auteursrechtenorganisatie als Stichting Brein om het illegaal verspreiden van auteursrechtelijk beschermd materiaal zo effectief mogelijk tegen te gaan. Daar bestaan goede rechtsmiddelen voor. Het uploaden van beschermd materiaal is wél verboden. Overtreders die muziek distribueren zonder rechten te betalen kunnen voor de rechter worden gedaagd en draaien op voor de door artiesten geleden schade.
Maar nu stelt het kabinet-Balkenende voor om ook het downloaden van auteursrechtelijk beschermd materiaal voortaan strafbaar te stellen. Door een dergelijk verbod overtreedt iedereen die muziek of (gedeelten van) auteursrechtelijk beschermde films downloadt in principe de wet. Ook als dat downloaden geen opzet was, maar bijvoorbeeld niets meer voorstelde dan de achtergrondmuziek in een bekeken YouTube-filmpje of een scene uit een speelfilm op een willekeurige website.
Thuiskopieregeling
Dit verbod dreigt voorgoed een einde te maken aan de thuiskopieregeling, die sinds begin jaren negentig bepaalt dat men in Nederland voor eigen gebruik (in huiselijke kring) muziek mag kopiëren en dupliceren. Deze regeling heeft voor veel rust gezorgd.
Ook bestaat er al compensatie voor de artiesten of componisten die menen inkomsten te zijn misgelopen door het thuiskopiëren. In de Auteurswet wordt bepaald dat de producent van lege cd’s of dvd’s een vergoeding voor het auteursrechtelijk beschermde werk moet betalen. Wanneer het om distributie van muziek of films gaat, wordt de vergoeding kortom doorberekend aan de consument, en terugbetaald aan de artiest of de componist.
Een verbod op het downloaden van muziek of films zal die bestaande orde veranderen in een chaos. Het kabinet criminaliseert door het downloadverbod in één klap miljoenen burgers tegelijk: alle downloaders zijn schuldig!
Downloadactiviteiten
Het verbod is alleen te handhaven als de eindgebruiker, de downloadende consument, intensief in de gaten wordt gehouden. Wellicht zal voortaan al het internetverkeer moeten worden gefilterd of kan de internetgebruiker alleen nog maar met toestemming vooraf downloaden, zoals nu al in Australië het geval is.
Auteursrechtenorganisatie Brein, die deze edele taak van de controle op zich mag nemen, kan alleen te weten komen of iemand illegaal downloadt als alle downloadactiviteiten worden gevolgd. En als ‘illegaal dowloaden” onder het strafrecht komt te vallen dan mag het Openbaar Ministerie zelf aan de slag met opsporen en aanklagen.
Hoe het in de praktijk ook zal gaan uitpakken, het is onheilspellend om te bedenken hoe dit ongetwijfeld gepaard zal gaan met een forse inbreuk op de waarborgen voor privacy – iets wat in technologiediscussies sowieso vaak al te makkelijk worden vergeten
Commissie-Gerkens
De Commissie-Gerkens (bestaande uit Tweede Kamerleden van CDA, PvdA, SP en VVD) adviseerde het kabinet tot een downloadverbod over te gaan als er voldoende ‘legale alternatieven’ zijn voor het downloaden van films en muziek. Maar met het legale online aanbod van vooral films is het bitter slecht gesteld op het internet: het aanbod is schraal, zeer beperkt bruikbaar of naar verhouding te duur.
Ondertussen werden commercieel aantrekkelijke downloadconcepten zoals Mininova en Napster niet door de entertainmentindustrie overgenomen en uitgebreid, maar via juridische weg uit de lucht gehaald.
Met een downloadverbod wordt die industrie, die innovatie in online muziek en films op geen enkele manier heeft gestimuleerd, juist beloond voor het jarenlang negeren van de vraag van de consument.
Of liever, de vraag van burgers. Burgers die met dit repressieve verbod wéér een stuk van hun privacy in een bureaucratische mist zien verdwijnen.
Was getekend:
Bert Brussen
Arnoud Engelfriet
Sywert van Lienden
Danny Mekic
Huub Bellemakers
Dit artikel staat vandaag in Nrc Next.
19 Responses to “Zeg nee tegen het repressieve downloadverbod”
Sorry, the comment form is closed at this time.





Ja dat lees verder op DeJaap gaat wat moeilijk, de roze kudde heeft de server stuk gemaakt.
Hoi Bert,
Vrij recent heb ik mevrouw Gerkens een mail gestuurd waarin ik aangaf dat ik bereid was een verhoging van:
1. Mijn internet abbonement
2. Thuiskopiebijdrage op beeld en geluidsdragers
zou accepteren als daarmee dat idiote up- download-verbod zouden verdwijnen
Mocht het downloadverbod er toch komen gaan downloaders ge-encrypte verbindingen gebruiken zoals bijvoorbeeld SSL.
Ik kan niet in andermans portemonee kijken maar het lijkt me dat als we het hier in Nederland anders zouden doen dan de 3 strikes-out of een downloadverbod, mervouw Gerkens zich in Europa onsterfelijk zou maken.
Of loopt politiek Den Haag aan de hand van de ‘entertainment-monopolist’ en/of staat zij onder druk van lobbyisten ?
Wat ik dus helemaal niet snap is waarom mevrouw Kroes de ‘entertainment-monopolist’ niet eens keihard aanpakt.
Dit doet ze wel met bijvoorbeeld Intel en Microsoft en legt deze bedrijven forse boetes op omdat deze hun machtspositie misbruiken maar de ‘entertainment-monopolist’ komt hier mee weg.
Omdat het hier in Nederland is toegestaan auteursrechterlijk beschermd materiaal te downloaden voor eigen gebruik zijn de prijzen van beeld & geluidsdragers de afgelopen jaren zo gezakt.
Dat is het enigste ‘tegengas’ wat wij als consumenten nog aan de ‘entertainment-monopolist’ kunnen geven en nu lijkt het er op dat ons dit ook wordt afgenomen.
Ik maak me niet de geringste illusie dat de ‘entertainment-maffia’ ook maar iets zal doen om het legaal downloaden mogenlijk te maken (zoals mevrouw Gerkens voorstelt) en ze zal proberen richting Den Haag een rookgordijn op te trekken om over 3 jaar toch dat downloadverbod er door te krijgen.
Mag ik één voorbeeld geven van het misbruik van de monopoliepositie van de ‘entertainment-maffia’ ?
In de USA heb je zoiets als Redbox Rentals.
Het is ff kort door de bocht maar die is een soort van zuil waar je DVD’s kan huren en kopen.
Let wel, huren voor een dag á $1 per stuk en kopen á $7 per stuk.
Dit is tegen het zere been van Fox & Universal studio’s schoppen want die vinden deze prijzen een ‘onderwaardering’ van de DVD.
Dus wat doen deze twee studio’s, nieuwe films c.q. DVD’s met een vertraging van 30 dagen aanleveren aan Redbox.
Dit om de Blockbustervideotheken te beschermen want die vragen veel meer voor de huur van een DVD.
Er zal wel een deel van de huurprijs naar de diepe zakken van de studio’s vloeien.
En wat Redbox doet is volkomen legaal.
Ik wens mevrouw Gerkens en politiek Den Haag veel wijsheid toe al denk ik dat het allemaal tevergeefs is.
Ja, we zijn even aan de trage kant. Nu.nl, Sargasso,nl, Tweakers.net, nrc.next linken naar ons, GS heeft inmiddels mirror geplaatst. Maar de server staat nog, dat is al een hele prestatie, met dank aan Danny Mekic van Domeinbalie.nl.
Eigenlijk heb je niks te vrezen: je wordt opgepakt door de Nederlandse marine en die zetten je weer overboord omdat geen enkel land je wil berechten.
Wat ik niet snap is dat de consensus op de interwebs, met al de kracht die daarvan uit kan gaan, niet tot een algehele boycot op duur betaalde diensten van muziek- en andere media uitgevers heeft geleid. Het zal wel aan mij liggen, maar het lijkt me zo simpel. Gezien de bedragen die ermee gemoeid zijn op dagelijkse basis moet de virtuele community de platenindustrie toch gemakkelijk op de knieën kunnen krijgen als er eensgezind ettelijke miljoenen gebruikers besluiten die onzin niet langer te tolereren? Hoe kan een gigantisch legioen gebruikers zich toch in de luren laten leggen door een klein klupje zakkenvullers?
En Fok. Maar irritant genoeg niet Webwereld.
Ik vraag me af hoe groot die groep nu werkelijk is die de moeite wil nemen om hier iets aan te doen. Kleiner dan je denkt vermoed ik. De meesten denken “het kan, dus het zal wel mogen en anders hoor ik het wel” en hebben zin noch behoefte om verder iets te doen.
Als je de lezers van Geenstijl, Tweakers, Fok, Nu.nl, nrcnext, Retecool en Sargasso bij elkaar optelt, krijg je dan een groter bereik dan een spotje op TMF?
@Engelfriet: TMF is een bereik van zo’n 30.000 dus dat lukt wel. Maar tenzij je gratis laptops weggeeft of foto’s van naakt wijven verkoopt blijft de respons nul.
Waarom doet Webwereld niet mee?
Serieus? Er zijn maar 30.000 pubers in Nederland?
Geen idee van WW, misschien zijn ze boos dat ze geen primeur hebben.
Uitleg WebWereld via @loekessers op twitter:
http://www.bbrussen.nl/wp-content/uploads/2009/12/Afbeelding-91.png
TMF: maximaal 45.000 kijkers voor de kijktoppers:
http://kijkonderzoek.nl/component/Itemid,45/option,com_kijkcijfers/file,dp-3-149-0-p
@Engelfriet: Martin Koolhoven praat tegen je (reactie nummer 28). http://www.dejaap.nl/2009/12/zeg-nee-tegen-het-repressieve-downloadverbod/
Ik praat terug!
Dat dat allemaal kan. Internet zeker?
[...] Dit blogartikel was vermeld op Twitter door miggelbrink, Bas Hoorn. Bas Hoorn heeft gezegd: RT eens met engelfriet, brussen en consorten: http://bit.ly/67xzPd stop rare move kamerleden inzake downloadverbod please RT [...]
Social comments and analytics for this post…
This post was mentioned on Twitter by bertbrussen: Nu op Bbrussen.nl Zeg nee tegen het repressieve downloadverbod http://bit.ly/6I0N6c...
ALTERNATIEF VOOR BUMA/STEMRA
Het auteursrecht moet terug naar de makers. Dat is het idee achter de website VillaMusicRights. Componisten zijn volgens de initiatiefnemers mans genoeg om hun eigen rechten te beheren. Daar hebben zij geen collectieve organisaties als Buma/Stemra voor nodig.
De wereld van het auteursrecht is al jaren in beweging. Componisten klagen over gebrek aan rendement en onduidelijke verdeling van gelden. Gebruikers, zoals omroepen, beheerders van websites en organisatoren van evenementen klagen over onduidelijke en hoge tarieven.
VillaMusicRights is een internationale website in het Nederlands, Engels en Spaans, en maakt directe contacten mogelijk tussen componisten en gebruikers van hun muziek. Componisten kunnen hun muziek uploaden en hun rechten regelen. Gebruikers kunnen die muziek downloaden. Downloads voor thuisgebruikers zijn gratis, zakelijke gebruikers betalen een bescheiden vergoeding.
Verschillende muziekgenres zijn al beschikbaar via the website, variërend van rock tot reggae en van blues tot easy listening.
Website: http://www.villamusicrights.nl
Nou wet je wat het is:
Als het zo moet. Dan hoeft het van mij niet meer… Ik geefgeen cent meer uit aan muziek, behalve aan straatartiesten. Als je zo graag muziek maakt en dit ook uit alle oprechtheid met andere wilt delen, dan doe je dat zelfs op dat niveau als het moet…En zo niet, ben je ook niet oprecht hoef je mijn fooitje ook niet…
Helemaal met je artikel eens! Maar een ding moet je wel even uitleggen; wat is de toegevoegde waarde van Sywert?
[...] normaal vindt dat alles wat zij doen online en offline (wat toch meer en meer in elkaar overloopt), vast wordt gelegd. Dat ze dat accepteren en dat ze zichzelf censureren om binnen dat keurslijf niet al teveel op te [...]
[...] (30.10.09) (PDF) NU.nl, ‘Handhaven downloadverbod strijdig met privacy’ (Video) (18.12.09) NRC.next, ‘Zeg nee tegen het repressieve downloadverbod’, (21.12.09) Onderzoeksrapport TNO, IViR, SEO, ‘Ups and downs: Economische en culturele gevolgen van file [...]